Naukowcy z Teksasu łapią nocą niewielkie, wyjątkowo płochliwe ptaki – wschodnie chruściele czarne – i pobierają im po jednym piórze. Analiza ma pokazać, czy zwierzęta zostają na wybrzeżu przez cały rok, czy tylko zimują i potem odlatują na północ.
Ptak mały jak wróbel, zwinny jak mysz
Wschodni chruściel czarny to ptak wielkości wróbla, związany z podmokłymi terenami. Żyje na wybrzeżach Zatoki Meksykańskiej i Atlantyku oraz w niewielkich populacjach śródlądowych, głównie w Kolorado i Kansas. Większość czasu spędza na ziemi, gdzie szuka bezkręgowców i nasion. Roślinność chroni go przed drapieżnikami i upałem. Latać nie lubi, więc z daleka łatwo go wziąć za biegnącą mysz. W Stanach Zjednoczonych gatunek objęto ochroną jako zagrożony na szczeblu federalnym.
Nocny połów z liną i kocimi zabawkami
Badacze pracują w nietypowy sposób. Po ciemku przeciągają przez mokradło linę z przymocowanymi plastikowymi butelkami, w których grzechoczą kocie zabawki. Hałas płoszy ptaki, a te zrywają się na krótki dystans. Gdy ktoś zauważy, gdzie wylądował chruściel, zespół ostrożnie podchodzi i zarzuca na niego podbierak.
Schwytanego ptaka badacze obrączkują – metalowa obrączka ma unikalny numer, który pozwoli rozpoznać osobnika, jeśli kiedyś trafi do sieci ponownie. Następnie wykonują pomiary i standaryzowane zdjęcia oraz pobierają jedno pióro. Ptak jest tak mały, że mieści się w dłoni, a cała procedura trwa krótko. Potem zostaje wypuszczony i natychmiast znika w trawie. Zespół spędza w terenie po kilka godzin każdej nocy przez dwa tygodnie.
Co zdradza pióro
Pobrana próbka ma pomóc ustalić, czy dany osobnik mieszka na wybrzeżu Teksasu przez cały rok, czy przylatuje tu tylko na zimę, a potem wraca na północ – prawdopodobnie do Kolorado lub Kansas. Badanie jest częścią szerszego projektu, który ma pokazać, jak pożary wpływają na ekosystemy mokradeł i na te niewielkie, zagrożone ptaki. Naukowcy sprawdzają też, jakie siedliska chruściele preferują.
Co to oznacza dla Polski
Opisywany gatunek nie występuje w Europie, więc bezpośrednio nie dotyczy polskich obserwatorów ptaków. Metoda jest jednak uniwersalna: ustalanie tras wędrówek na podstawie pojedynczych piór czy obrączkowanie to narzędzia stosowane także w badaniach ptaków w Europie. U nas żyją pokrewne gatunki skryte w szuwarach, takie jak wodnik, kokoszka czy zielonka. Ich ochrona również wymaga wiedzy o tym, gdzie ptaki spędzają poszczególne pory roku.
Warto też zwrócić uwagę na sam problem. Mokradła są cennym i kurczącym się siedliskiem, a ochrona gatunków, które z nich korzystają, wymaga zrozumienia ich ruchów w skali całego roku. Wiedza o tym, czy ptaki zostają na miejscu, czy migrują, pozwala lepiej planować zarządzanie terenami – w tym wypalanie kontrolowane, którego skutki badają teksańscy naukowcy.
Źródło: Phys.org – „Single feathers may reveal whether eastern black rails stay in Texas or migrate north”
